Już zaledwie dziesięć minut korzystania z narzędzi AI może wpłynąć negatywnie na naszą zdolność do samodzielnego myślenia i zmotywować nas do mniej wysiłku umysłowego. Tak wynika z nowego badania, które wskazuje na zaskakująco szybki efekt uzależnienia poznawczego od sztucznej inteligencji. Naukowcy obserwowali uczestników eksperymentu i odkryli, że nawet krótka sesja pracy z narzędziami AI - na przykład ChatGPT czy podobnymi asystentami - obniża ich chęć do samodzielnego rozwiązywania problemów i zmniejsza zaangażowanie w proces myślowy.
Zmiana zachodzi znacznie szybciej, niż byśmy się spodziewali. Zamiast stopniowego spadku produktywności, efekt pojawia się praktycznie natychmiast - wystarczy wymieszać pracę z AI w cotygodniowych obowiązkach zawodowych lub nauce, a nasz mózg zaczyna "leniwieć". Badanie budzi poważne pytania o długoterminowe konsekwencje rozpowszechniania się AI w edukacji, biurach i domach. Jeśli nawet krótki kontakt z tymi narzędziami wpływa na nasze umiejętności, to jak będzie wyglądać sytuacja za kilka lat, gdy AI stanie się nieodłącznym elementem naszego życia?
Problem nie leży w samej technologii, ale w tym, jak ją wykorzystujemy. Naukowcy przestrzegają, że ślepe poleganie na AI bez próby samodzielnego rozwiązywania zadań może prowadzić do atrofii naszych umiejętności kognitywnych - podobnie jak mięśnie słabną bez ćwiczeń. Wyzwaniem dla edukatorów, pracodawców i użytkowników będzie znalezienie równowagi między korzyściami płynącymi z automatyzacji a potrzebą utrzymywania ostrości umysłu i zdolności do krytycznego myślenia.